به گزارش پایگاه خبری عصری نو؛
تقسیمکار شفاف میان دولت و بخش خصوصی؛ شرط جهش در اقتصاد دیجیتال
دکتر رضا باقریاصل، سخنگوی شورای راهبری برنامه توسعه اقتصاد دیجیتال، در نشست این شورا با تأکید بر نقش حیاتی تحول دیجیتال در اقتصاد کشور گفت: «با هم مرور کنیم؛ میگویند هر ۱۰ درصد افزایش نفوذ پهنباند، رشد ۱.۳۵ درصدی در GDP کشورهای در حال توسعه ایجاد میکند. منظور از پهنباند، پهنباند واقعی و مؤثر است، نه آنچه اکنون داریم.»
وی افزود: «بر اساس گزارش مککنزی، بخش قابلتوجهی از رشد اقتصادی در حوزه اتوماسیون اتفاق میافتد. از ابتدای انقلاب تاکنون، میانگین رشد اتوماسیون صنعتی در کشور حدود دو درصد بوده، اما پیشبینی میشود از ۸ درصد رشد هدفگذاریشده، ۳.۵ درصد آن باید از محل افزایش بهرهوری حاصل شود. این نشان میدهد که اتوماسیون صنعتی و هوش مصنوعی میتوانند چنین تأثیر بزرگی بر رشد اقتصادی داشته باشند.»
دکتر باقریاصل ادامه داد: «بر اساس پیشبینیها، تا سال ۲۰۲۰، اتوماسیون کامل زنجیره تأمین میتواند تا ۲۰ درصد کاهش هزینههای عملیاتی در صنعت را به همراه داشته باشد. ما در مورد یک زیستبوم صحبت میکنیم. گزارشی وجود دارد که نشان میدهد ۳۵ درصد از رشد شرکتهای کوچک و متوسط (SMEs) در دنیا، از طریق تعادل دیجیتال حاصل شده است. این گزارشها باید برای ما امیدبخش باشند؛ اینکه در صنعتی فعال هستیم که قابلیت رشد و تحول دارد.»
او با اشاره به چالشهای موجود نیز گفت: «البته گزارشهای ناامیدکننده هم هست؛ مثل گزارش PC که میگوید اگر کشورهای حاشیه خلیج فارس تا سال ۲۰۲۳ مسیر رشد دیجیتال را ادامه دهند، ۱۲۰ میلیارد دلار بر ارزش اقتصاد دیجیتال آنها افزوده خواهد شد. این یعنی ۱۲۰ میلیارد دلار وارد جیب آن کشورها خواهد شد؛ درحالیکه ما هنوز درگیر بودجههایی هستیم که با این ارقام قابل مقایسه نیستند. بنابراین وضعیت فعلی کشور مناسب استفاده از کلمات امیدوارکننده نیست و همه شما بهتر از من شرایط را میدانید.»
سخنگوی شورای راهبری ادامه داد: «سؤال اینجاست که باید چه کار کرد؟ نمیدانم میخواهیم جلسه را به سندی ختم کنیم یا به حل مسئله برسیم. آقای آزادبخت باید این مسئولیت را بر عهده بگیرد تا مشخص شود که در تولید یا ارائه خدمت، کدام گزینه بهصرفهتر است. در این شرایط ما نباید نظر بدهیم، بلکه باید آنچه به نفع این حوزه است را انتخاب کنیم.»
وی تأکید کرد: «فرض بر این است که بخش خصوصی باید کار را انجام دهد و دولت فقط باید مسیر را تسهیل کند. اگر این تقسیم کار روشن باشد، دیگر نیازی به نگارش اسناد پیچیده نیست. هر سند جدید از سوی دولت، معمولاً به معنای ایجاد یک مانع جدید یا یک پلتفرم اضافه است. اصل ۴۴ قانون اساسی میگوید هر کار جدیدی که دولت میخواهد انجام دهد، باید با مجوز مجلس باشد. پس اگر دولت بخواهد پلتفرم بسازد، باید قانون را رعایت کند.»
او تصریح کرد: «اگر قرار باشد سندی از سوی دولت نوشته شود، توسعه از آن بیرون نمیآید. دولت باید مسیر را برای بخش خصوصی هموار کند، نه اینکه خودش وارد اجرا شود. اگر ما بلد بودیم، دولتی نمیشدیم. اگر بلد بودیم باید میآمدیم با شما کتاب اشتباه نمینوشتیم، بلکه همکاری میکردیم. الان رفتوبرگشتها زیاد شده، دولت دچار سردرگمی شده و مشخص نیست چه کسی نماینده دولت است و چه کسی نماینده بخش خصوصی.»
دکتر باقریاصل ادامه داد: «مثلاً آقای طاهری از نمایندگان خوب مجلس هستند و ایکاش ۲۸۹ نماینده دیگر هم مثل ایشان داشتیم. ایشان در کمیسیون صنایع و معادن حضور دارند. بهرهمالکان معادن ما با حقوق دولتی حدود ۶۰ تا ۷۰ درصد برآورد شده، ولی کمیسیون برآورد ۲۰۰ تا ۳۰۰ درصدی دارد که فقط با ابزار تحول دیجیتال و هوشمندسازی ممکن است.»
وی با اشاره به اهمیت بازار داخلی بهعنوان فرصت تمرین برای صادرات گفت: «بازار ۸۰ میلیونی ایران، ظرفیت بسیار خوبی برای تمرین تحول دیجیتال است. اگر اینجا موفق باشیم، در بازارهای دیگر هم میتوانیم نفوذ کنیم. البته در این مسیر اتاق بازرگانی باید به ما کمک کند؛ چرا که زنجیره تأمین صادرات و واردات را ما نمیشناسیم و نهادهای دولتی هم شناخت دقیقی ندارند. این زنجیره باید به پلتفرم متصل شود.»
او با اشاره به نیاز به تقسیم کار روشن افزود: «نمیدانیم چه کسی در دولت نماینده بخش خصوصی است و چه کسی در بخش خصوصی نماینده دولت. تقسیم کار فقط یک کلمه نیست؛ دولت باید تسهیلگر باشد. ما تنظیمگری را با حکمرانی اشتباه گرفتهایم. اگر تنظیمگری را هم بخواهیم انجام دهیم، بهجای کمک، مانع جدیدی ایجاد میکنیم.»
باقریاصل با اشاره به تجربههای ناموفق در تنظیمگری گفت: «در پروندههایی مثل رمزارز و پلتفرمها، چالشهای زیادی دیدهایم. برخی رفتارها انگار عقبگرد است. دولت باید بگوید چه امکاناتی دارد. مجلس هم همینطور. بخش خصوصی باید بگوید از این امکانات چه مدلی برای اتصال به زنجیره تأمین و توسعه صادرات میسازد.»
وی در پایان گفت: «ایران زمین دیجیتال است. هم استعداد دارد، هم فرصت. اگر اینجا تمرین کنیم، به بازارهای جهانی نفوذ میکنیم. مانعی ذهنی در دولت وجود ندارد، اما بلد نیستیم چگونه کمک کنیم، چگونه مانع رانت نشویم. شما باید کمک کنید. شفافیت، عدالت و دسترسی به بازار باید از طریق شما اتفاق بیفتد و ما فقط نقش تسهیلگر داشته باشیم. اگر کارگاه اقتصادی برای شما فرصت است، مشروط به این است که خودتان سند را تدوین و چکشکاری کنید و با دستگاههای اجرایی توافق کنید، نه اینکه دستگاهها بنویسند و از شما بخواهند تأیید کنید.»
دکتر باقریاصل در پایان افزود: «ما آمادگی داریم الگوی نوآورانهای برای اقتصاد دیجیتال تدوین کنیم. هفته آینده هم جلسهای با وزیر خواهیم داشت تا متن کاملتری از سند تحول دیجیتال که با همکاری نظام صنفی رایانهای و کمیسیونهای بازرگانی و بخش خصوصی تهیه شده را ارائه کنیم. با این همدلی، انشاءالله بتوانیم گام موثری برداریم. میگویند: عمری دگر بباید بعد از فراغت این؛ طی نمودی اندک، امیدواری کماکان باقیست.»
منبع: شورای راهبری برنامه توسعه اقتصاد دیجیتال
